نيكى كردن به برادران دينى ـ خصوصاً شيعيان ـ از جمله مواردى است كه ائمه اطهارعليهم السلام بر آن تأكيد فراوان كردهاند و روايات متعددى در اين زمنيه وجود دارد.
امام صادق عليه السلام در روايت شريفي مىفرمايد:
يا بْنَ جُنْدَب اِنَّ لِلشَّيطانِ مَصائدَ يَصْطادُ بها فَتَحامُوا شِباكَهُ و مَصائِدَهُ .اما مَصائِدُهُ فَصَدٌّ عَنْ بِرِّ الاِخوانِ، و اَمّا شِباكُهُ فَنَوْمٌ عَنْ قَضاءِ الصّلَواتِ الّتى فَرَضَهَا الله
شيطان، دامهايى دارد كه به وسيله آنها انسانها را صيد مىكند. از بزرگترين، عمومىترين و مؤثرترين دامهايى كه شيطان براى آدميزاد مىگستراند، اول اين است كه انسان را از خدمت كردن به ديگران، به ويژه برادران دينى خود باز مىدارد، دوم آن كه كارى مىكند تا انسان نمازهايش را به موقع نخواند».
انسان ممكن است با انجام دادن واجبات و فرايض دينى خود فكر كند كه به طور كامل به وظيفه اش عمل كرده است؛ در حالى كه رفع نيازهاى مادى و معنوى برادران ايمانى نيز در حد توان از جمله وظايف دينى مسلمانان مىباشد؛ خصوصاً افرادى كه فعاليت خاصى مثل تحصيل، تدريس، نويسندگى و... را انجام مىدهند، بايد بدانند كه وظايفى هم برابر ديگران، از جمله اقوام، همسايه ها، هم حجره اىها و دوستان دارند؛ اما متأسفانه اين گونه افراد به دليل تمركز روى يك فعاليت خاص، كمتر به اين نكته توجه دارند و از انجام اين وظيفه مهم غافلاند. اين غفلتى است كه:
اولا، مقدمات آن را شيطان فراهم مىكند؛
ثانياً، به ما القا مىكند كه اصلا چيزى ندارى كه بخواهى به ديگران كمك كنى؛
ثالثاً، ما را نسبت به نيازهاى ديگران بى تفاوت مىكند؛
يعنى حالتى را در ما ايجاد مىكند كه با خود بگوييم به من ربطى ندارد كه ديگران نياز دارند يا ندارند، يا مىگوييم من زحمت كشيدهام و به اندازه رفع نياز خودم چيزى را به دست آوردهام، آنها هم بروند زحمت بكشند، تا محتاج ديگران نباشند.
حضرت در ادامه مىفرمايد:
هيچ عبادتى بالاتر از اين نيست كه انسان در راه كمك كردن به برادران دينى خود قدمى بردارد، حتى اگر هم در اين راه موفق به رفع نياز آنها نشود. نه تنها احسان و خدمت به برادران دينى بالاترين عبادت است، بلكه ديدار دوستان ـ البته اگر براى خدا باشد ـ نيز بالاترين عبادت است.
از ديگر دامهاى شيطانى، بازداشتن انسان از خواندن نماز اول وقت است. آنچه انسان را مستقيماً در مسير تقرب الى الله به پيش مىبرد، نماز است. نماز، رابطه مستقيم بنده با خالق است. از مسايلى كه باعث مىشود انسان نتواند به درستى از نمازش استفاده كند، زياد خوابيدن، دير خوابيدن و بد خوابيدن است. وقتى انسان ديگر اهتمامى به خواندن نماز اول وقت نداشته باشد، به مسايل دين نيز بى اعتنا مىشود و كمكم كارش به جايى مىرسد كه با ديده تمسخر به مناسك دينى مىنگرد:
ثُمَّ كانَ عاقِبَةَ الَّذِينَ أَساؤُا السُّواى أَنْ كَذَّبُوا بِآياتِ اللّهِ وَ كانُوا بِها يَسْتَهْزِؤُنَ؛
سرانجام كار آنان كه به اعمال زشت و كردار بد پرداختند اين شد كه كافر شده و آيات خدا را تكذيب و تمسخر كردند. 1
اگر ـ خداى ناكرده ـ انسان در اين مسير خطرناك قرار گرفت و به نماز بى اهميت شد، در واقع با اين كار، مقدمات كافرشدن خود را فراهم ساخته است.
از جمله دلايل بى اعتنايى به دين و تمسخر آن، قرار گرفتن انسان در محيطى است كه در آن، عوامل انحراف و دنياگرايى زياد است؛ به گونهاى كه آيات الهى كمتر به گوش مىرسد، موعظه كمتر است و دسترسى به استاد و مربى مشكل است. قرآن كريم، درباره كسانى كه عهد خدا و سوگند خود را به بهايى اندك مىفروشند، مىفرمايد:
«أُولئِكَ لا خَلاقَ لَهُمْ فِي الاْخِرَةِ وَ لا يُكَلِّمُهُمُ الله وَ لا يَنْظُرُ إِلَيْهِمْ يَوْمَ الْقِيامَةِ وَ لا يُزَكِّيهِمْ وَ لَهُمْ عَذابٌ أَلِيمٌ؛
اينان را در دار آخرت بهرهاى نيست و خدا از خشم با آنها سخن نگويد و به نظر رحمت در قيامت بدانها ننگرد و از پليدى گناه پاكيزه نگرداند و آنان را (در جهنم) عذاب دردناك خواهد بود.» 2
امام حسين عليهالسلام فرمود:
يَا ابْنَ آدَمَ تَفَكَّرْ وَ قُلْ أَيْنَ مُلُوكُ الدُّنْيَا وَ أَرْبَابُهَا الَّذِينَ عَمَرُوا وَ احْتَفَرُوا أَنْهَارَهَا وَ غَرَسُوا أَشْجَارَهَا وَ مَدَّنُوا مَدَائِنَهَا فَارَقُوهَا وَ هُمْ كَارِهُونَ وَ وَرِثَهَا قَوْمٌ آخَرُونَ وَ نَحْنُ بِهِمْ عَمَّا قَلِيلٍ لَاحِقُونَ يَا ابْنَ آدَمَ اذْكُرْ مَصْرَعَكَ وَ فِي قَبْرِكَ مَضْجَعَكَ وَ مَوْقِفَكَ بَيْنَ يَدَيِ الله تَشْهَدُ جَوَارِحُكَ عَلَيْكَ يَوْمَ تَزِلُّ فِيهِ الْأَقْدَامُ وَ تَبْلُغُ الْقُلُوبُ الْحَناجِرَ وَ تَبْيَضُّ وُجُوهٌ وَ تَسْوَدُّ وُجُوهٌ وَ تَبْدُو السَّرَائِرُ وَ يُوضَعُ الْمِيزَانُ لِلْقِسْطِ يَا ابْنَ آدَمَ اذْكُرْ مَصَارِعَ آبَائِكَ وَ أَبْنَائِكَ كَيْفَ كَانُوا وَ حَيْثُ حَلُّوا وَ كَأَنَّكَ عَنْ قَلِيلٍ قَدْ حَلَلْتَ مَحَلَّهُمْ وَ صِرْتَ عِبْرَةً لِلْمُعْتَبِرِ وَ أَنْشَدَ شِعْراً؛
اى فرزند آدم! انديشه كن و بگو پادشاهان دنيا كجايند و آنان كه دنياى ويران را آباد كردند كجايند؟ آنها كه نهرهاى آب را روان ساختند، شهرها بنا كردند با ناراحتى همه را گذاشتند و رفتند گروه ديگر وارث آنان شدند. ما هم در آينده نزديكى به آنان ملحق مىشويم. اى فرزند آدم! بياد آر آنجا را كه روزگار تو را به زمين زند و در گور تو خوابگاه تو است. و ياد كن آن روزى را كه در پيشگاه پروردگار قرار گيرى؛ اعضاى تو بر ضررت گواهى دهند؛ آن روز كه گامها بلغزد و جانها به گلوگاه رسد گروهى روسفيد و جمعى سيهرو باشند و رازهاى نهفته آشكار شود؛ ميزان دادگرى نهاده گردد. اى فرزند آدم! به ياد آر خوابگاه پدران و نياكانت و فرزندانت را كه چطور بودند و چگونه فرود آمدند و گويا تو هم در آينده نزديكى به همان مكان ايشان فرود خواهى آمد و براى ديگران عبرت و پند خواهى شد.
سپس اين شعر را سرود:
أَيْنَ الْمُلُوكُ الَّتِي عَنْ حِفْظِهَا غَفَلَتْ
حَتَّى سَقَاهَا بِكَأْسِ الْمَوْتِ سَاقِيهَا
تِلْكَ الْمَدَائِنُ فِي الْآفَاقِ خَالِيَةً
عَادَتْ خَرَاباً وَ ذَاقَ الْمَوْتَ بَانِيهَا
أَمْوَالُنَا لِذَوِي الْوُرَّاثِ نَجْمَعُهَا
وَ دُورُنَا لِخَرَابِ الدَّهْرِ نَبْنِيهَا
إرشاد القلوب إلى الصواب، ج1، ص 30 .
پينوشتها:
ــــــــــــــــــــــــ
* مصباح يزدي، محمد تقي، کتاب پندهاى امام صادقعليهالسلام به رهجويان صادق
1. سوره روم: 10.
2. سوره آل عمران:77.
نویسنده:محمد نوری
امام صادق عليه السلام در روايت شريفي مىفرمايد:
يا بْنَ جُنْدَب اِنَّ لِلشَّيطانِ مَصائدَ يَصْطادُ بها فَتَحامُوا شِباكَهُ و مَصائِدَهُ .اما مَصائِدُهُ فَصَدٌّ عَنْ بِرِّ الاِخوانِ، و اَمّا شِباكُهُ فَنَوْمٌ عَنْ قَضاءِ الصّلَواتِ الّتى فَرَضَهَا الله
شيطان، دامهايى دارد كه به وسيله آنها انسانها را صيد مىكند. از بزرگترين، عمومىترين و مؤثرترين دامهايى كه شيطان براى آدميزاد مىگستراند، اول اين است كه انسان را از خدمت كردن به ديگران، به ويژه برادران دينى خود باز مىدارد، دوم آن كه كارى مىكند تا انسان نمازهايش را به موقع نخواند».
انسان ممكن است با انجام دادن واجبات و فرايض دينى خود فكر كند كه به طور كامل به وظيفه اش عمل كرده است؛ در حالى كه رفع نيازهاى مادى و معنوى برادران ايمانى نيز در حد توان از جمله وظايف دينى مسلمانان مىباشد؛ خصوصاً افرادى كه فعاليت خاصى مثل تحصيل، تدريس، نويسندگى و... را انجام مىدهند، بايد بدانند كه وظايفى هم برابر ديگران، از جمله اقوام، همسايه ها، هم حجره اىها و دوستان دارند؛ اما متأسفانه اين گونه افراد به دليل تمركز روى يك فعاليت خاص، كمتر به اين نكته توجه دارند و از انجام اين وظيفه مهم غافلاند. اين غفلتى است كه:
اولا، مقدمات آن را شيطان فراهم مىكند؛
ثانياً، به ما القا مىكند كه اصلا چيزى ندارى كه بخواهى به ديگران كمك كنى؛
ثالثاً، ما را نسبت به نيازهاى ديگران بى تفاوت مىكند؛
يعنى حالتى را در ما ايجاد مىكند كه با خود بگوييم به من ربطى ندارد كه ديگران نياز دارند يا ندارند، يا مىگوييم من زحمت كشيدهام و به اندازه رفع نياز خودم چيزى را به دست آوردهام، آنها هم بروند زحمت بكشند، تا محتاج ديگران نباشند.
حضرت در ادامه مىفرمايد:
هيچ عبادتى بالاتر از اين نيست كه انسان در راه كمك كردن به برادران دينى خود قدمى بردارد، حتى اگر هم در اين راه موفق به رفع نياز آنها نشود. نه تنها احسان و خدمت به برادران دينى بالاترين عبادت است، بلكه ديدار دوستان ـ البته اگر براى خدا باشد ـ نيز بالاترين عبادت است.
از ديگر دامهاى شيطانى، بازداشتن انسان از خواندن نماز اول وقت است. آنچه انسان را مستقيماً در مسير تقرب الى الله به پيش مىبرد، نماز است. نماز، رابطه مستقيم بنده با خالق است. از مسايلى كه باعث مىشود انسان نتواند به درستى از نمازش استفاده كند، زياد خوابيدن، دير خوابيدن و بد خوابيدن است. وقتى انسان ديگر اهتمامى به خواندن نماز اول وقت نداشته باشد، به مسايل دين نيز بى اعتنا مىشود و كمكم كارش به جايى مىرسد كه با ديده تمسخر به مناسك دينى مىنگرد:
ثُمَّ كانَ عاقِبَةَ الَّذِينَ أَساؤُا السُّواى أَنْ كَذَّبُوا بِآياتِ اللّهِ وَ كانُوا بِها يَسْتَهْزِؤُنَ؛
سرانجام كار آنان كه به اعمال زشت و كردار بد پرداختند اين شد كه كافر شده و آيات خدا را تكذيب و تمسخر كردند. 1
اگر ـ خداى ناكرده ـ انسان در اين مسير خطرناك قرار گرفت و به نماز بى اهميت شد، در واقع با اين كار، مقدمات كافرشدن خود را فراهم ساخته است.
از جمله دلايل بى اعتنايى به دين و تمسخر آن، قرار گرفتن انسان در محيطى است كه در آن، عوامل انحراف و دنياگرايى زياد است؛ به گونهاى كه آيات الهى كمتر به گوش مىرسد، موعظه كمتر است و دسترسى به استاد و مربى مشكل است. قرآن كريم، درباره كسانى كه عهد خدا و سوگند خود را به بهايى اندك مىفروشند، مىفرمايد:
«أُولئِكَ لا خَلاقَ لَهُمْ فِي الاْخِرَةِ وَ لا يُكَلِّمُهُمُ الله وَ لا يَنْظُرُ إِلَيْهِمْ يَوْمَ الْقِيامَةِ وَ لا يُزَكِّيهِمْ وَ لَهُمْ عَذابٌ أَلِيمٌ؛
اينان را در دار آخرت بهرهاى نيست و خدا از خشم با آنها سخن نگويد و به نظر رحمت در قيامت بدانها ننگرد و از پليدى گناه پاكيزه نگرداند و آنان را (در جهنم) عذاب دردناك خواهد بود.» 2
امام حسين عليهالسلام فرمود:
يَا ابْنَ آدَمَ تَفَكَّرْ وَ قُلْ أَيْنَ مُلُوكُ الدُّنْيَا وَ أَرْبَابُهَا الَّذِينَ عَمَرُوا وَ احْتَفَرُوا أَنْهَارَهَا وَ غَرَسُوا أَشْجَارَهَا وَ مَدَّنُوا مَدَائِنَهَا فَارَقُوهَا وَ هُمْ كَارِهُونَ وَ وَرِثَهَا قَوْمٌ آخَرُونَ وَ نَحْنُ بِهِمْ عَمَّا قَلِيلٍ لَاحِقُونَ يَا ابْنَ آدَمَ اذْكُرْ مَصْرَعَكَ وَ فِي قَبْرِكَ مَضْجَعَكَ وَ مَوْقِفَكَ بَيْنَ يَدَيِ الله تَشْهَدُ جَوَارِحُكَ عَلَيْكَ يَوْمَ تَزِلُّ فِيهِ الْأَقْدَامُ وَ تَبْلُغُ الْقُلُوبُ الْحَناجِرَ وَ تَبْيَضُّ وُجُوهٌ وَ تَسْوَدُّ وُجُوهٌ وَ تَبْدُو السَّرَائِرُ وَ يُوضَعُ الْمِيزَانُ لِلْقِسْطِ يَا ابْنَ آدَمَ اذْكُرْ مَصَارِعَ آبَائِكَ وَ أَبْنَائِكَ كَيْفَ كَانُوا وَ حَيْثُ حَلُّوا وَ كَأَنَّكَ عَنْ قَلِيلٍ قَدْ حَلَلْتَ مَحَلَّهُمْ وَ صِرْتَ عِبْرَةً لِلْمُعْتَبِرِ وَ أَنْشَدَ شِعْراً؛
اى فرزند آدم! انديشه كن و بگو پادشاهان دنيا كجايند و آنان كه دنياى ويران را آباد كردند كجايند؟ آنها كه نهرهاى آب را روان ساختند، شهرها بنا كردند با ناراحتى همه را گذاشتند و رفتند گروه ديگر وارث آنان شدند. ما هم در آينده نزديكى به آنان ملحق مىشويم. اى فرزند آدم! بياد آر آنجا را كه روزگار تو را به زمين زند و در گور تو خوابگاه تو است. و ياد كن آن روزى را كه در پيشگاه پروردگار قرار گيرى؛ اعضاى تو بر ضررت گواهى دهند؛ آن روز كه گامها بلغزد و جانها به گلوگاه رسد گروهى روسفيد و جمعى سيهرو باشند و رازهاى نهفته آشكار شود؛ ميزان دادگرى نهاده گردد. اى فرزند آدم! به ياد آر خوابگاه پدران و نياكانت و فرزندانت را كه چطور بودند و چگونه فرود آمدند و گويا تو هم در آينده نزديكى به همان مكان ايشان فرود خواهى آمد و براى ديگران عبرت و پند خواهى شد.
سپس اين شعر را سرود:
أَيْنَ الْمُلُوكُ الَّتِي عَنْ حِفْظِهَا غَفَلَتْ
حَتَّى سَقَاهَا بِكَأْسِ الْمَوْتِ سَاقِيهَا
تِلْكَ الْمَدَائِنُ فِي الْآفَاقِ خَالِيَةً
عَادَتْ خَرَاباً وَ ذَاقَ الْمَوْتَ بَانِيهَا
أَمْوَالُنَا لِذَوِي الْوُرَّاثِ نَجْمَعُهَا
وَ دُورُنَا لِخَرَابِ الدَّهْرِ نَبْنِيهَا
إرشاد القلوب إلى الصواب، ج1، ص 30 .
پينوشتها:
ــــــــــــــــــــــــ
* مصباح يزدي، محمد تقي، کتاب پندهاى امام صادقعليهالسلام به رهجويان صادق
1. سوره روم: 10.
2. سوره آل عمران:77.
نویسنده:محمد نوری
ادامه مطلب ....
http://www.nooreaseman.com/forum137/thread49317.html
منبع:انجمن هاي سياسي مذهبي فرهنگي نورآسمان
تبادل لينك
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر